Cập nhật 2026-10-11 · Được đội ngũ EKO Labs rà soát về độ chính xác. Chỉ mang tính giáo dục; không phải tư vấn y tế.

Đôi khi nhà thuốc cho bạn biết một loại thuốc đang “chờ hàng” hoặc “bị thiếu hụt”. Hướng dẫn này giải thích thế nào là tình trạng thiếu thuốc chính thức, vì sao thiếu thuốc xảy ra, cách tra cứu danh sách thiếu thuốc của FDA và bạn có thể làm gì nếu không mua được thuốc. Đây là thông tin chung, không phải lời khuyên y tế.

Đừng tự ý ngừng, đổi thuốc hoặc thay đổi liều của thuốc kê đơn chỉ vì khó tìm mua; hãy hỏi bác sĩ kê đơn hoặc dược sĩ trước. Trong trường hợp khẩn cấp, hãy gọi 911.

Thế nào được coi là thiếu thuốc

Federal Food, Drug, and Cosmetic Act (Đạo luật Liên bang về Thực phẩm, Dược phẩm và Mỹ phẩm của Mỹ) định nghĩa thiếu thuốc là khoảng thời gian mà nhu cầu hoặc nhu cầu dự kiến đối với một loại thuốc tại Hoa Kỳ lớn hơn nguồn cung. Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) theo dõi tình trạng thiếu thuốc ở cấp toàn quốc, dựa trên thông tin do các nhà sản xuất báo cáo. FDA coi một loại thuốc là đang thiếu khi trên toàn quốc, nguồn cung không đáp ứng được nhu cầu hiện tại hoặc dự kiến sẽ không đáp ứng được nhu cầu dự báo.

Không phải kệ thuốc trống nào cũng là thiếu thuốc. FDA cho biết phần lớn các báo cáo về việc một loại thuốc hết hàng tại nhà thuốc là vấn đề tạm thời, mang tính địa phương, thường nằm ở khâu phân phối, và sẽ kết thúc khi nhà thuốc có thể đặt hàng lại từ nhà phân phối.

Vì sao xảy ra thiếu thuốc

Vấn đề sản xuất và chất lượng: theo FDA, đây là nguyên nhân phổ biến nhất.
Chậm trễ trong sản xuất, hoặc chậm trễ trong việc nhận nguyên liệu thô và thành phần từ nhà cung cấp.
Nhu cầu tăng đột ngột: ví dụ, các sản phẩm semaglutide dạng tiêm đã bị thiếu từ năm 2022 do nhu cầu tăng.
Ngừng sản xuất: FDA không thể buộc một công ty tiếp tục sản xuất một loại thuốc, và cũng không thể buộc các công ty tăng sản lượng.

FDA giải thích rằng các loại thuốc tiêm vô trùng lâu đời đặc biệt dễ bị thiếu: ít công ty sản xuất, dây chuyền sản xuất và nhà cung cấp nguyên liệu thô có hạn, quy trình sản xuất phức tạp, nên khi một công ty gặp sự cố, các công ty khác có thể không tăng sản lượng kịp.

Cách tra cứu danh sách thiếu thuốc của FDA

FDA công bố Drug Shortages Database (Cơ sở dữ liệu về thiếu thuốc) miễn phí, gồm các trường hợp thiếu thuốc và ngừng sản xuất hiện tại cũng như đã được giải quyết (bắt đầu tại fda.gov/drugshortages). Hãy tìm theo tên gốc hoặc hoạt chất, không phải tên thương hiệu. Mỗi mục liệt kê các sản phẩm và dạng bào chế cụ thể, tình trạng cung ứng do từng nhà sản xuất báo cáo và đôi khi cả lý do thiếu thuốc. FDA lưu ý rằng khi một sản phẩm được hiển thị là “available” (có sẵn), đó là thông tin mới nhất từ nhà sản xuất, không phải quyết định của FDA rằng tình trạng thiếu đã kết thúc. Trạng thái thay đổi thường xuyên, vì vậy hãy kiểm tra ngày cập nhật gần nhất.

FDA cũng công bố danh sách các hạn sử dụng kéo dài mà cơ quan này đã chấp nhận cho một số sản phẩm đang thiếu. American Society of Health-System Pharmacists (ASHP, Hiệp hội Dược sĩ Hệ thống Y tế Hoa Kỳ) có danh sách thiếu thuốc riêng, có thể khác với danh sách của FDA.

Cần làm gì nếu bạn không mua được thuốc

Gọi điện trước và hỏi nhiều nhà thuốc, kể cả nhà thuốc gửi qua bưu điện trong mạng lưới của chương trình bảo hiểm của bạn. Tình trạng hết hàng tại địa phương thường kết thúc sau đợt giao hàng tiếp theo.
Hỏi dược sĩ xem có hàm lượng, kích cỡ gói hoặc nhà sản xuất khác, hay phiên bản thuốc generic không, và khi nào dự kiến có đợt hàng tiếp theo. Nếu nhà thuốc khác có thuốc, hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về cách chuyển đơn thuốc.
Hỏi bác sĩ kê đơn về các lựa chọn thay thế trước khi bạn hết thuốc. Chỉ bác sĩ kê đơn mới có thể đổi thuốc hoặc liều, và có thể cần một đơn thuốc mới.
Kiểm tra phạm vi bảo hiểm: nếu chương trình bảo hiểm của bạn yêu cầu phê duyệt trước cho thuốc thay thế, hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về phê duyệt trước và khiếu nại.
Đừng mua từ các trang web hoặc người bán không rõ nguồn gốc chào bán thuốc khó tìm mà không cần đơn; hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về cách nhận biết một nhà thuốc trực tuyến có an toàn không.
Báo cho FDA: nếu thuốc chưa có trong Drug Shortages Database, bệnh nhân có thể báo cáo khả năng thiếu thuốc mới qua cổng thông tin công cộng trực tuyến của FDA. Thông tin về một trường hợp thiếu thuốc đã có có thể gửi email tới drugshortages@fda.hhs.gov.

Thiếu thuốc và thuốc pha chế

Thuốc pha chế (compounded) do nhà thuốc bào chế và không được FDA phê duyệt. Luật liên bang giới hạn mức độ thường xuyên mà nhà thuốc được pha chế các loại thuốc về cơ bản là bản sao của thuốc đã được FDA phê duyệt đang lưu hành trên thị trường. Khi một loại thuốc nằm trong danh sách thiếu thuốc của FDA, luật liên bang và chính sách của FDA cho phép nhà thuốc và các cơ sở gia công (outsourcing facilities) có nhiều dư địa hơn để pha chế thuốc đó, đó là lý do semaglutide và tirzepatide pha chế trở nên phổ biến trong thời gian các thuốc này bị thiếu.

Tháng 12 năm 2024, FDA xác nhận tình trạng thiếu tirzepatide đã được giải quyết, và ngày 21 tháng 2 năm 2025, FDA xác định tình trạng thiếu semaglutide dạng tiêm đã được giải quyết; các giai đoạn chuyển tiếp tạm thời dành cho cơ sở pha chế đã kết thúc trong năm 2025. Trong bản cập nhật ngày 1 tháng 4 năm 2026, FDA cho biết tirzepatide và semaglutide không có trong danh sách thiếu thuốc của cơ quan này, đồng thời nhắc các nhà thuốc rằng việc pha chế các bản sao về cơ bản bị giới hạn, trừ khi bác sĩ kê đơn xác định và ghi nhận rằng một thay đổi tạo ra khác biệt đáng kể cho từng bệnh nhân cụ thể. FDA cũng lưu ý rằng sau khi tình trạng thiếu kết thúc, bệnh nhân vẫn có thể gặp những đợt gián đoạn nguồn cung ngắn, mang tính địa phương. Nếu bạn dùng thuốc pha chế, hãy hỏi bác sĩ kê đơn và nhà thuốc xem các quy định này ảnh hưởng đến bạn như thế nào; hãy xem hướng dẫn của chúng tôi về thuốc biệt dược so với thuốc pha chế.

Giá thuốc trong thời gian thiếu hụt

FDA không quản lý giá thuốc. Với các lo ngại về giá thuốc, FDA hướng người dân đến Federal Trade Commission (FTC, Ủy ban Thương mại Liên bang Hoa Kỳ), cơ quan thực thi luật cạnh tranh và bảo vệ người tiêu dùng.

Câu hỏi nên hỏi dược sĩ hoặc bác sĩ kê đơn

Đây là tình trạng thiếu thuốc toàn quốc hay chỉ là vấn đề hết hàng tại chỗ?
Khi nào dự kiến có đợt hàng tiếp theo?
Có hàm lượng khác, nhà sản xuất khác hoặc phiên bản thuốc generic không?
Bạn có thể kiểm tra ở chi nhánh khác hoặc nhà thuốc gửi qua bưu điện không?
Nếu tôi hết thuốc, lựa chọn thay thế an toàn cho tôi là gì, và có cần đơn thuốc mới không?
Bảo hiểm của tôi có chi trả cho thuốc thay thế không, hay tôi cần phê duyệt trước?

Nguồn: FDA, “Drug Shortages” (nội dung cập nhật đến ngày 15 tháng 7 năm 2026); FDA, “Frequently Asked Questions about Drug Shortages”; FDA Drug Shortages Database; FDA, “FDA clarifies policies for compounders as national GLP-1 supply begins to stabilize” (các bản cập nhật từ tháng 12 năm 2024 đến ngày 1 tháng 4 năm 2026); dữ liệu thiếu thuốc của openFDA (nền tảng dữ liệu mở của FDA) (tra cứu tháng 10 năm 2026). Hướng dẫn này là thông tin chung, không phải lời khuyên y tế.

Bạn có câu hỏi về trường hợp của mình?

Hãy trao đổi với đội ngũ của chúng tôi. Bác sĩ có giấy phép hành nghề đưa ra mọi quyết định y khoa.

Gọi ngay (954) 420-7747